De Waterkwaliteitscheck is een instrument waarmee u een microbiologische risico-inventarisatie voor stedelijk waterconcepten kunt uitvoeren. De Waterkwaliteitscheck bestaat uit een vragenlijst met 32 vragen om de microbiologische risico’s van het waterconcept in kaart te   brengen en een rekenmodule voor eenvoudige microbiologische risicoschattingen.

 

Doel instrument

Waterspeelplekken

Dit instrument heeft als doel het uitvoeren van een microbiologische risico-inventarisatie voor nieuwe of bestaande waterconcepten, om:

  • potentiële microbiologische gezondheidsrisico’s in kaart te brengen;
  • aansluitend advies en informatie te geven over hoe deze risico’s te verminderen; en
  • op beperkte schaal infectierisico’s te schatten.

Het  instrument richt zich momenteel op fonteinen, waterspeelplaatsen, pierenbadjes en bedriegertjes.

Werkwijze instrument

U start met het invullen van de vragenlijst. Bij de meeste vragen krijgt u direct een advies waarmee u microbiologische risico’s kunt verminderen. Na het doorlopen van de vragenlijst kunt u een rapportage genereren waarin alle antwoorden en adviezen worden samengevoegd. Wanneer u het instrument in de ontwerp- of realisatiefase gebruikt, kunt u bij het invullen uitgaan van de geplande of verwachte situatie.

Ga direct naar de vragenlijst module

Met de rekenmodule kunt u een eenvoudige  kwantitatieve microbiologische risicoschatting uitvoeren. Hiermee rekent u uit hoeveel mensen het risico lopen om geïnfecteerd te worden als zij blootgesteld worden aan het water in het waterconcept. Door te ‘spelen’ met de waarden voor technische parameters van het waterconcept, zoals type vulwater of toegepaste waterbehandeling, krijgt u inzicht in het effect hiervan op de microbiologische risico’s van het concept.

Ga direct naar de rekenmodule

Wilt u eerst meer informatie over de doelgroepen en het belang van het tijdig toepassen van dit instrument?
Lees dan verder onder de foto's van vier waterconcepten die u kunt analyseren met de Waterkwaliteitscheck.

Voor wie?

Het instrument is bedoeld voor iedereen die bij het ontwerp, de aanleg en het beheer van waterconcepten is betrokken, zoals ontwerpers, lokale overheden of lokale initiatiefnemers, en publieke partijen, zoals waterschappen, omgevingsdiensten, provincies en GGD Gemeentelijke/gewestelijke gezondheidsdienst’en. Het toepassen van het instrument kan het overleg tussen betrokken partijen stimuleren.

Waarom een Waterkwaliteitscheck?

Bij de (her)inrichting van de stedelijke leefomgeving is er veel aandacht voor water en groen vanwege het positieve effect op de volksgezondheid. Water  en groen bieden mogelijkheden tot recreatie, bewegen en ontspanning, en dragen bij aan het bevorderen van sociale interactie. Ook dragen water en groen bij aan klimaatadaptatie in steden door tijdelijke waterberging, en verkoeling en schaduw op warme dagen.

Risico’s voor de gezondheid
Door water en groen kunnen echter ook  risico’s voor de volksgezondheid optreden. Bijvoorbeeld wanneer de microbiologische kwaliteit van het water in de stad onvoldoende is (1,2,3). Of wanneer er  in het groen teken aanwezig zijn. Bepaalde micro-organismen (ziekteverwekkers) kunnen het water verontreinigen. Als mensen in aanraking komen met dit water, kunnen gezondheidsklachten ontstaan. Het gaat meestal om milde gezondheidsklachten, zoals huid, maag- darm of ademhalingsklachten, die vanzelf weer over gaan. Soms kunnen ook ernstigere klachten optreden (1,2).

Gezondheidsrisico’s van waterconcepten beperken
Je kunt gezondheidsrisico’s van waterconcepten beperken door vooraf de risico’s te inventariseren Onder een waterconcept wordt een aangelegde voorziening verstaan die (tijdelijk) is gevuld met water en die is bedoeld voor decoratie, recreatie of klimaatadaptatie, vaak in combinatie met groen. Voorbeelden zijn natuurwaterspeelplaatsen, pierenbadjes, fonteinen, bedriegertjes, en waterpleinen (1).
Door (soms eenvoudige) praktische aanpassingen aan het ontwerp van een waterconcept of maatregelen bij de aanleg of het beheer van waterconcepten toe te passen is het vaak mogelijk gezondheidsrisico’s door microbiologische verontreiniging van het water te beperken. Hierbij dient wel te worden opgemerkt dat sommige waterconcepten niet bedoeld zijn voor watercontact en dat het niet de bedoeling van dit instrument is om ertoe aan te zetten maatregelen te nemen die koste wat het kost de waterkwaliteit verbeteren.

Instrument voor microbiologische risico-inventarisatie
Het is belangrijk dat men zich bewust is van zowel de microbiologische risico’s als van de mogelijkheden om deze risico’s te beperken. Daarom is een instrument ontwikkeld voor microbiologische risico-inventarisatie bij stedelijk waterconcepten. Dit instrument bestaat uit een vragenlijst om de risico’s mee in kaart te  brengen en een rekenmodule om (op beperkte schaal) microbiologische risicoschattingen uit te voeren.